CHUYÊN MỤC

Giới thiệu điểm mới những Luật có hiệu lực từ đầu năm 2019

26/12/2018
1. Nhiều điểm mới quan trọng của Luật Tố cáo 2018
Ngày 12/6/2018, Quốc hội đã thông qua Luật Tố cáo năm 2018 và so với Luật Tố cáo năm 2011 thì đã có nhiều thay đổi, đơn cử như:
 
- Bổ sung các quy định về:
+ Nguyên tắc xác định thẩm quyền giải quyết tố cáo tại Khoản 4; 5 và 6 Điều 12;
+ Tiếp nhận, xử lý thông tin có nội dung tố cáo tại Điều 25;
+ Cho phép rút tố cáo (Xem chi tiết tại đây);
+ Tạm đình chỉ, đình chỉ việc giải quyết tố cáo tại Điều 34;
- Rút gọn trình tự giải quyết tố cáo chỉ còn 04 bước tại Điều 28;
- Rút ngắn thời gian giải quyết tố cáo (Xem chi tiết tại đây).
2. Sửa đổi, bổ sung 48 Luật có liên quan đến quy hoạch

Đây là nội dung nổi bật được quy định tại Luật sửa đổi, bổ sung 37 Luật có liên quan đến quy hoạch 2018 và Luật sửa đổi, bổ sung 11 Luật có liên quan đến quy hoạch 2018.
Theo đó, đã sửa đổi, bổ sung 48 Luật liên quan đến quy hoạch; đơn cử như sau:
- Luật Đất đai 2013; Luật Xây dựng 2014; Luật Công chứng 2014; Luật An toàn thông tin mạng 2015;
- Luật Quảng cáo 2012; Luật An toàn thực phẩm 2010; Luật Trẻ em 2016; Luật Dược 2016; Luật Đầu tư 2014;…
3. Bổ sung một số quy định về nguyên tắc giao rừng, cho thuê rừng

Theo quy định của Luật Lâm nghiệp 2017 thì nguyên tắc giao rừng, cho thuê rừng đã được bổ sung một số điểm sau đây:
- Không giao, cho thuê diện tích rừng đang có tranh chấp;
- Chủ rừng không được cho tổ chức, hộ gia đình, cá nhân khác thuê diện tích rừng tự nhiên, rừng trồng do Nhà nước đầu tư;
- Bảo đảm công khai, minh bạch, có sự tham gia của người dân địa phương; không phân biệt đối xử về tôn giáo, tín ngưỡng và giới trong giao rừng, cho thuê rừng;
- Tôn trọng không gian sinh tồn, phong tục, tập quán của cộng đồng dân cư;
- Ưu tiên giao rừng cho đồng bào dân tộc thiểu số, hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư có phong tục, tập quán, văn hóa, tín ngưỡng, truyền thống gắn bó với rừng, có hương ước, quy ước phù hợp quy định;
- Phù hợp với quy hoạch lâm nghiệp cấp quốc gia, quy hoạch sử dụng đất; diện tích rừng hiện có tại địa phương.
4. Hướng dẫn thực hiện các quy hoạch đã phê duyệt trước 01/01/2019

Luật quy hoạch 2017 quy định các quy hoạch đã được quyết định hoặc phê duyệt trước ngày 01/01/2019 sẽ được thực hiện như sau:
- Quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh được thực hiện đến hết thời kỳ quy hoạch; nếu nội dung của quy hoạch đó không phù hợp với quy định của Luật này thì phải điều chỉnh theo Luật này;
- Các quy hoạch về đầu tư phát triển hàng hóa, dịch vụ, sản phẩm cụ thể, ấn định khối lượng, số lượng hàng hóa được sản xuất, tiêu thụ đã được quyết định hoặc phê duyệt hết hiệu lực chậm nhất là 31/12/2018;
- Các quy hoạch được tích hợp vào quy hoạch cấp quốc gia, vùng, tỉnh thì được thực hiện đến khi quy hoạch cấp quốc gia, vùng, tỉnh được quyết định hoặc phê duyệt theo Luật này, trừ trường hợp  liền kề dưới đây;
- Các quy hoạch có tính chất kỹ thuật, chuyên ngành (quy định tại Phụ lục 2 của Luật này) được tiếp tục thực hiện theo quy định pháp luật có liên quan;
Nếu nội dung của quy hoạch đó không phù hợp với quy hoạch cao hơn đã được quyết định hoặc phê duyệt theo quy định của Luật này thì phải điều chỉnh cho phù hợp với quy hoạch cao hơn.
5. Những tình huống nguy hiểm về an ninh mạng

Ngày 12/6/2018, Quốc hội khóa XIV chính thức thông qua Luật An ninh mạng 2018.
Trong đó, quy định các tình huống nguy hiểm về an ninh mạng bao gồm:
- Xuất hiện thông tin kích động trên không gian mạng có nguy cơ xảy ra bạo loạn, phá rối an ninh, khủng bố;
- Tấn công vào hệ thống thông tin quan trọng về an ninh quốc gia;
- Tấn công nhiều hệ thống thông tin trên quy mô lớn, cường độ cao;
- Tấn công mạng nhằm phá hủy công trình quan trọng về an ninh quốc gia, mục tiêu quan trọng về an ninh quốc gia;
- Tấn công mạng xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền, lợi ích, an ninh quốc gia; gây tổn hại đặc biệt nghiêm trọng trật tự, an toàn xã hội, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
6. Cấm phân biệt đối xử về giới trong thực hiện nhiệm vụ quốc phòng

Luật Quốc phòng 2018 quy định hành vi phân biệt đối xử về giới là hành vi bị nghiêm cấm trong việc thực hiện nhiệm vụ quốc phòng.
Ngoài ra, Luật còn quy định một số điểm mới sau đây:
- Đưa nội dung bảo vệ không gian mạng vào luật;
- Đề cập tới vấn đề Nhà nước cần có kế hoạch sử dụng đất quốc phòng;
- Đưa nội dung xây dựng phòng thủ quân khu vào Luật khá chi tiết như khái niệm, nhiệm vụ và khu vực phòng thủ;
- Quy định cụ thể hơn về tình trạng giới nghiêm, thiết quân luật nhằm chuẩn bị trước khi đất nước có tình trạng chống phá, thậm chí bạo loạn lật đổ, trong đó hạn chế hoạt động, cấm tụ tập đông người;...
7. Luật hóa đặt cược thể thao từ 01/01/2019

Đây là nội dung nổi bật tại Luật Thể dục, thể thao sửa đổi 2018 vừa được Quốc hội thông qua ngày 14/6/2018.
Cụ thể, đặt cược thể thao là hình thức giải trí có thưởng mà người tham gia đặt cược thực hiện dự đoán về kết quả có thể xảy ra trong các sự kiện thể thao được sử dụng để kinh doanh đặt cược.
Việc kinh doanh đặt cược thể thao phải bảo đảm các nguyên tắc sau:
- Là hoạt động kinh doanh có điều kiện, chịu sự kiểm soát chặt chẽ của CQNN;
- Doanh nghiệp kinh doanh đặt cược thể thao chỉ được hoạt động kinh doanh khi đã được cấp GCN đủ ĐKKD đặt cược thể thao;
- Hoạt động kinh doanh phải minh bạch, khách quan, trung thực, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia;
- Đồng tiền sử dụng để đặt cược, trả thưởng là Đồng Việt Nam.
8. Hành vi được coi là khai thác thủy sản bất hợp pháp

Luật Thủy sản 2017 đã quy định cụ thể 14 hành vi được xem là khai thác thủy sản bất hợp pháp tại Khoản 1 Điều 60, đơn cử như sau:
- Khai thác thủy sản không có giấy phép;
- Khai thác thủy sản trong vùng cấm khai thác, trong thời gian cấm khai thác; khai thác, vận chuyển thủy sản cấm khai thác; khai thác loài thủy sản có kích thước nhỏ hơn quy định; sử dụng nghề, ngư cụ khai thác bị cấm;
- Khai thác trái phép loài thủy sản thuộc Danh mục loài thủy sản nguy cấp, quý, hiếm;….
9. Nội dung hoạt động đo đạc và bản đồ cơ bản

Luật đo đạc và bản đồ 2018 được Quốc hội khóa XIV thông qua ngày 14/6/2018 tại Kỳ họp thứ 5.
Theo đó, nội dung hoạt động đo đạc và bản đồ cơ bản bao gồm:
- Thiết lập hệ thống số liệu gốc đo đạc quốc gia, hệ tọa độ quốc gia, hệ độ cao quốc gia và hệ trọng lực quốc gia.
- Thiết lập hệ thống số liệu các mạng lưới đo đạc quốc gia.
- Xây dựng hệ thống dữ liệu ảnh hàng không và hệ thống dữ liệu ảnh viễn thám.
- Xây dựng, vận hành, cập nhật cơ sở dữ liệu nền địa lý quốc gia; thành lập và cập nhật hệ thống bản đồ địa hình quốc gia.
- Đo đạc và bản đồ về biên giới quốc gia.
- Đo đạc và bản đồ về địa giới hành chính.
- Chuẩn hóa địa danh.
- Xây dựng, vận hành công trình hạ tầng đo đạc cơ bản.

Theo TVPL.